Top Menu

Μετάξι – Σηροτροφία

κλωστές

«Το μετάξι θέλει τάξη, και άνθρωπο να το ξετάσει»

Ο όρος προέρχεται από το κινέζικο «ser» που σημαίνει μεταξοσκώληκας. Το μετάξι από τις σημαντικότερες υφαντικές ύλες, σύμβολο πολυτέλειας, εξουσίας, αποτελούσε σημαντική παραδοσιακή δραστηριότητα, που είχε ωστόσο μικρή οικονομική σημασία ως τις αρχές του 19ου αιώνα. Το Σουφλί εμφανίζεται σαν αξιόλογο κέντρο σηροτροφίας κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα και το πρώτο μεταξουργείο λειτουργεί το 1903, δραστηριότητα η οποία προσδιόρισε την αρχιτεκτονική του οικισμού με τα γνωστά κουκουλόσπιτα. Όταν το 1922 το Σουφλί ενσωματώθηκε στην Ελλάδα, έχασε σημαντικές εκτάσεις με μωρεοφυτείες, που ήταν στην ανατολική πλευρά του ποταμού Έβρου. Στην καινούρια πραγματικότητα που διαμορφώνεται (μείωση παραγωγής κουκουλιών και εγχώρια αγορά), η σηροτροφία και μεταξουργία του Σουφλίου εξακολουθεί ν’αποτελεί σημαντικό οικονομικό και κοινωνικό παράγοντα.

Την εποχή που αρχίζει η ανάπτυξη των φύλλων της μουριάς, τέλος Απριλίου ως αρχές Μαϊου, οι σηροτρόφοι (παραγωγοί των κουκουλιών) αγόραζαν τον μεταξόσπορο ή κουκουλόσπορο από τους σποράδες. Η εκκόλαψη του σπόρου γινόταν μέσα στους εκκολαπτήρες. Τους νεοεκκολαφθέντες μεταξοσκώληκες, που έχουν μήκος 2-3 χιλ., τους μαζεύουν σε φύλλα μουριάς, και τους μεταφέρουν στα κρεβάτια. Η εκτροφή διαρκεί 30-40 ημέρες, ολοκληρώνεται σε 5 ηλικίες και 4 ύπνους (στάδια). Κάθε ηλικία απαιτεί διαφορετική ποσότητα τροφής και θερμοκρασίας. Ανάμεσα σε κάθε ηλικία, που διαρκεί 4-5 ημέρες, μεσολαβεί 1 μέρα ύπνου και στη συνέχεια οι μεταξοσκώληκες αποδερματίζονται και φτάνουν 8-9 χιλ. μήκος. Ακολουθεί το κλάδωμα. Οι σηροτρόφοι τοποθετούν κλαδιά στα κρεβάτια εκτροφής, πάνω στα οποία ανεβαίνουν οι μεταξοσκώληκες. Σε 50 περίπου ώρες ο μεταξοσκώληκας πλέκει το κουκούλι, αρχίζοντας από έξω προς τα μέσα, κλείνεται μέσα σ’αυτό και ετοιμάζεται να γίνει χρυσαλίδα. Μετά 1-2 μέρες αρχίζουν το ξεκλάδωμα. Για να μην τρυπήσουν οι χρυσαλίδες τα κουκούλια, γίνεται απόπνιξη, ψήσιμο σε ειδικούς φούρνους με ατμό. Ακολουθεί το στέγνωμα των κουκουλιών και με το μηχανούδι, κάνουν τη διαλογή των κουκουλιών. Τα καλοσχηματισμένα κουκούλια πηγαίνουν για αναπήνιση (τράβηγμα της μεταξωτής κλωστής). Με τα δεύτερης ποιότητας κουκούλια (μαλακά, τρύπια) τα φριζόνια (χοντράδια που μαζεύονται από την αναπήνιση) και τα πιλιούζια (αραιά μεταξωνήματα που ρίχνει ο μεταξοσκώληκας στα κλαδιά πριν κάνει το κουκούλι), οι γυναίκες κάνουν κλωστή και υφαίνουν τα κουκουλάρικα.

Ένα κουτί μεταξόσπορος είναι 25 γραμ. και έχει 40.000 αυγά τα οποία βγάζουν περίπου 24.000 μεταξοσκώληκες. Παράγονται 60 κιλά χλωρά κουκούλια που δίνουν 7-8 κιλά μεταξωτή κλωστή.

κλωστές