Ολοκληρώθηκε με επιτυχία η 1η Συνάντηση των Ελληνικών Εδρών UNESCO στη Θράκη.

Στην Αλεξανδρούπολη Παρασκευή 5 Ιουνίου, με αφορμή τον εορτασμό της παγκόσμιας ημέρας περιβάλλοντος, πραγματοποιήθηκε εκδήλωση με την συνδιοργάνωση:

-της Ελληνικής Επιτροπής UNESCO,
-της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας του ΥΠΕΞ και
-της Έδρας UNESCO του Τμήματος Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Ανθεκτικότητας του Δ.Π.Θ.

Στόχος της διοργάνωσης στην οποία συμμετείχε η Γ.Γ. Απόδημου Ελληνισμού & Δημόσιας Διπλωματίας Μάιρα Μυρογιάννη, η Συντονίστρια του Προγράμματος Εδρών και Δικτύων της UNESCO κα Inga Nichanian, η Πρόεδρος της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO κα Κατερίνα Τζιτζικώστα, καθώς και επικεφαλής των εδρών UNESCO από την Ελλάδα και το εξωτερικό ήταν η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των Εδρών UNESCO και η ανάδειξη του ρόλου της επιστημονικής και ακαδημαϊκής διπλωματίας στην προώθηση των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης της Ατζέντας 2030.
Οι διήμερες εργασίες πλαισιώθηκαν από εκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος.
Την εκδήλωση χαιρέτισαν η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, ο Υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Χρήστος Δερμεντζόπουλος, η εκπρόσωπος της UNESCO κα Inga Nichanian και ο Πρύτανης του ΔΠΘ Φώτης Μάρης, παρουσία των Θρησκευτικών, Πολιτικών και Στρατιωτικών Αρχών του Έβρου.
Μίλησαν ο κ.Δημήτριος Εμμανουλούδης, πρόεδρος της Πανεπιστημιακής έδρας της UNESCO (CON-E-ECT με θεματικό πεδίο Convertstion and Management of Riparian and Deltaic ecosystems ) και η κ.Αγγελική Γιαννακίδου πρόεδρος του Ε.Μ.Θ.και πρόεδρος της Άυλης κληρονομιάς της Ελληνικής Επιτροπής UNESCO.

Κεντρική ομιλήτρια της εκδήλωσης η Γ.Γ. Απόδημου Ελληνισμού & Δημόσιας Διπλωματίας Μάιρα Μυρογιάννη με θέμα «Η Ακαδημαϊκή Διπλωματία ως όχημα για την επίτευξη των στόχων της Ατζέντας για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη 2020-2030».

Το πρόγραμμα ολοκληρώθηκε το Σάββατο 6 Ιουνίου με επισκέψεις στο Εθνολογικό Μουσείο. Οι καλεσμένοι ξεναγήθηκαν και ενημερώθηκαν για την ιστορία και την ανθρωπογεωγραφία της περιοχής, γιατι ο πολιτισμός αλλά και πως συνδέεται με την βιωσιμότητα της κοινωνίας και απόλαυσαν,παραδοσιακές γεύσεις της Θράκης.

Πριν όλων αυτών, η αρμενικής καταγωγής κ. Inga Nichanian ξεναγήθηκε από τον Καρέν και τον κ. Τατεοσιάν στον αρμενικό ναό Σουρπ Κεβόρκ (του 1875) στην Αλεξανδρούπολη. Αυτή η προσκυνηματική επίσκεψη έδωσε την ευκαιρία στην επίσημη προσκεκλημένη να γνωρίσει την πολυπολιτισμικότητα της Θράκης, αλλά και τις τοπικές πολιτιστικές δράσεις —όπως το “Τραπέζι Μνήμης”— που έχουν ως στόχο την ειρηνική συνύπαρξη και την κοινωνική συνοχή.
Το απόγευμα ακολούθησε η επίσκεψη στη Δαδιά, ενώ το βράδυ της ίδιας ημέρας υπεγράφη στο Διδυμότειχο Μνημόνιο Συνεργασίας, μεταξύ του Δήμου Διδυμοτείχου και της Έδρας UNESCO “Δημιουργικές Πόλεις σε Κίνηση: Αστική Βιώσιμη Κινητικότητα και Αξιοποίηση Πολιτιστικών Πόρων” του Πανεπιστημίου Πειραιά.

Στο αμφιθέατρο της Σχολής Ψυχολογίας του Δ.Π.Θ. πραγματοποιήθηκε, η επίσημη Υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του Δήμου Διδυμοτείχου και της Έδρας UNESCO «Δημιουργικές Πόλεις σε Κίνηση: Αστική Βιώσιμη Κινητικότητα και Αξιοποίηση Πολιτιστικών Πόρων», του Πανεπιστημίου Πειραιώς.
Η τελετή της υπογραφής έγινε παρουσία:
της κ. Μάιρα Μυρογιάννη, Γενική Γραμματέας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας Υπουργείου Εξωτερικών, της
κ. Μαρίας-Αικατερίνης Παπαχριστοπούλου Τζιτζικώστα, πρόεδρο της Εθνικής Επιτροπής ΟΥΝΕΣΚΟ, της
κ. Inga Nichanian head of UNESCO Chairs and Unitwin Networks of UNESCO,του
κ. Ρωμύλου Χατζηγιαννογλου Δήμαρχος Διδυμοτείχου, του
κ. Νικολάου Μακρή,υπεύθυνος Καθηγητής της ψυχιατρικής σχολής του Δ.Π.Θ. και εκπροσώπων των θρησκευτικών, πολιτικών στρατιωτικών και πολιτιστικών φορέων του Διδυμοτείχου.
Χαιρετισμό απηύθυναν οι:
Φανή Μπαχαρίδου – Θεματική Αντιπεριφερειάρχης Οικονομικών-Πολιτισμού-Εθελοντισμού ΠΑΜΘ
Ο Δήμαρχος Διδυμοτείχου
Ο Καθηγητής της σχολής Ψυχολογίας του Δ.Π.Θ Ν. Μακρής η
Ιδρύτρια & Πρόεδρος του Ε.Μ.Θ.και Πρόεδρος Επιτροπής Άυλης Κληρονομιάς της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής, κα ΑγγελικήΓιαννακίδου.
Η Εκπρόσωπος Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO, Μέλος Επιτροπής Άυλης Κληρονομιάς της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO της, κα Ντόρα Βυζοβίτου
Ο Καθηγητής, Επικεφαλής Έδρας UNESCO «Δημιουργικές Πόλεις σε Κίνηση: Αστική Βιώσιμη Κινητικότητα και Αξιοποίηση Πολιτιστικών Πόρων», του Πανεπιστημίου Πειραιώς, κ. Δημήτρης Βέργαδος
Η Επικεφαλής Πανεπιστημιακών Εδρών και Δικτύων UNESCO, κα Inga Nichanian
Τέλος ο Υφυπουργός Εξωτερικών, κ. Ιωάννης Λοβέρδος, έστειλε μήνυμα επισημαίνοντας την πολυτιμότητα της περιοχής σε όλα τα επίπεδα και τη σπουδαιότητα της σύνδεσης της ιστορικής πόλης του Διδυμοτείχου με τα δίκτυα της UNESCO.

Η ομιλία της Αγγελικής Γιαννακίδου στην εκδηλωσή με αφορμή τον εορτασμό της παγκόσμιας ημέρας περιβάλλοντος, την Παρασκευή 6/6 με πρωτοβουλία του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης και την συνδιοργάνωση της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής για την UNESCO, της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας του Υπουργείου Εξωτερικών και της Έδρας UNESCO Con-E-Ect του ΔΠΘ.

Αξιότιμη κυρία Πρόεδρε της Εθνικής Επιτροπής της UNESCO, κ. Τζιτζικώστα,
Αγαπητή κ. Γ.Γ. του Απόδημου Ελληνισμού, κ. Μυρογιάννη,
Κυρία Πρόεδρε των Εδρών της UNESCO,
Αγαπητοί πρόεδροι των εδρών της Ελληνικής Επιτροπής UNESCO, αλλά και από την Ισπανία.
Σας καλωσορίζω στην Αλεξανδρούπολη, εδώ όπου η καρδιά του Αιγαίου συναντά την ανάσα της Θράκης.
Η παρουσία της UNESCO εδώ έχει ένα ιδιαίτερο βάρος.
Όχι μόνο ενισχύεται η θέση της Θράκης ως ένα ασφαλές, σύγχρονο και ανοιχτό ευρωπαϊκό κέντρο, αλλά επιβεβαιώνεται και ο σκοπός αυτού του διεθνούς οργανισμού για τον Πολιτισμό και την Επιστήμη, που επικεντρώνεται σε αξίες που ενώνουν τους λαούς, όπως η ειρήνη μέσω της φύσης.
Στην ελληνική Θράκη, με σημείο αναφοράς το φυσικό περιβάλλον και κοινό όχημα το «πράσινο» και τον πολιτισμό, η συνάντηση αυτή επιτρέπει στα κράτη να ασκήσουν διπλωματία μέσα από την οικολογία, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα σταθερότητας και συνεργασίας.
Πολιτισμός και οικολογία σε αυτόν εδώ τον τόπο, όπου η ειρηνική συνύπαρξη και συμβίωση διασφαλίζεται με τον σεβασμό στη διαφορετικότητα και την ανεκτικότητα — βασικές αξίες για την προστασία της ανθρώπινης ζωής. Αυτό απαιτεί συνεργασία και λόγο κοινό, όπως ακριβώς το απαιτούν η ποικιλομορφία της Ροδόπης και τα μυθικά νερά της Θράκης. Αυτά τα ίδια τα νερά που την «όρισαν» μυθολογικά ως κόρη του Ωκεανού. Αυτές οι «φλέβες της ζωής που ποτίζουν ανθρώπους και τρέφουν τη γη», είναι που σμίγουν με τη στεριά, και η στεριά αγκαλιάζει το νερό, διαμορφώνοντας τον παγκόσμιας σημασίας υγροβιότοπο του Έβρου.
Εκατοντάδες παρυδάτια και υδρόβια πουλιά μπορούν να τραφούν, να φωλιάσουν και να ζήσουν ελεύθερα εκεί, μακριά — όσο είναι δυνατόν — από την ανθρώπινη παρέμβαση. Οι εικόνες χιλιάδων πουλιών που γεμίζουν τον ορίζοντα την περίοδο της μετανάστευσης είναι γνωστές σε όλους μας. Και είναι αυτές οι ίδιες εικόνες και περιγραφές για το Δέλτα του Έβρου, όπου κυριαρχεί η φύση και η ελευθερία, που μας συνδέουν με τις «Όρνιθες» του Αριστοφάνη και την έννοια της «ουτοπίας».
Αν και ο Αριστοφάνης έγραψε το έργο του το 414 π.Χ., πολύ πριν το Δέλτα του Έβρου πάρει τη σημερινή του οικολογική μορφή ή ονομασία, η σύνδεση της αρχαίας κωμωδίας με έναν από τους σημαντικότερους σύγχρονους υγροβιότοπους της Ευρώπης νοηματοδοτεί απόλυτα το σήμερα, σε συμβολικό και οικολογικό επίπεδο.
Οι ήρωες του Αριστοφάνη, ο Πεισθέταιρος και ο Ευελπίδης, καταδυναστευμένοι από τη γραφειοκρατία, απηυδισμένοι από τη διαφθορά και τη δικομανία της Αθήνας, εξουθενωμένοι από μια καθημερινότητα που τους στερούσε κάθε προοπτική, γυρίζουν την πλάτη στην πρωτεύουσα αναζητώντας μια ανάσα ελευθερίας. Μαζί με τα πουλιά, ιδρύουν τη «Νεφελοκοκκυγία» ανάμεσα στον ουρανό και τη γη.
Μια πόλη-σύνορο, όπως και το Δέλτα του Έβρου, στον ενδιάμεσο χώρο μεταξύ στεριάς και θάλασσας.
Εκεί που ενώνονται τα γλυκά νερά με την αλμυρή θάλασσα, στο σύνορο το γεωγραφικό και το οικολογικό.
Το Δέλτα του ποταμού: ένας χώρος απόλυτης βιοποικιλότητας, η «Οικολογική Ουτοπία»· και μεταξύ ουρανού και γης, η Αριστοφανική «Νεφελοκοκκυγία» ανάμεσα στους θεούς και τους ανθρώπους.
Στο σύνορο. Στο μεταίχμιο. Γι’ αυτό και χώρος ελευθερίας, ως ενδιάμεσος χώρος που δεν ανήκει σε κανέναν.
Αυτή η πόλη των πουλιών είναι ελεύθερη ακριβώς επειδή γεννιέται εκεί που πριν τίποτα δεν υπήρχε.
Είναι δημιούργημα της ανθρώπινης φαντασίας και βούλησης.
Εδώ όμως έγκειται η αριστοφανική ειρωνεία: η «ουτοπία» των πουλιών καταστρέφεται και γίνεται μια σάτιρα της ανθρώπινης απληστίας, επειδή οι άνθρωποι κουβαλούν μαζί τους όλες τις παλιές τους συνήθειες.
Η ανάγκη μιας απόδρασης από την όποια δυστοπία μάς οδηγεί και ως επισκέπτες στο Δέλτα.
Στην «ουτοπία» της ηρεμίας και της επαφής με έναν τόπο «απάτητο», αγνό και ελεύθερο, εκεί όπου η ανθρώπινη παρουσία υποχωρεί και τον πρώτο λόγο έχει η φύση, δίνοντάς μας μια αίσθηση ελευθερίας — το συναίσθημα που προκαλεί η άγρια ομορφιά του Έβρου.
Ο Αριστοφάνης ονειρεύτηκε έναν κόσμο που ανήκει στα πουλιά για να στηλιτεύσει την ανθρώπινη απληστία.
Το Δέλτα του Έβρου είναι η ζωντανή υπενθύμιση ότι αυτός ο κόσμος υπάρχει, είναι πανέμορφος, αλλά παραμένει εύθραυστος.
Η επικαιρότητα των Ορνίθων έγκειται, μεταξύ άλλων, στο γεγονός ότι το έργο προσφέρεται για μια σύγχρονη ανθρωποκεντρική και οικολογική ανάγνωση, αναδεικνύοντας ως διαχρονικό αίτημα την ανθρώπινη αναζήτηση ενός χώρου ελευθερίας, γαλήνης και συμφιλίωσης με το φυσικό περιβάλλον, μιας συμβολικής «Νεφελοκοκκυγίας».
Και ότι όλες οι «ουτοπίες», όπως ο Έβρος, απειλούνται συνεχώς από την ανθρώπινη δραστηριότητα, την κλιματική αλλαγή και τις πυρκαγιές.
«Το χρέος μας σήμερα, να μην επιτρέψουμε στην ανθρώπινη απληστία να επαναλάβει την αριστοφανική ειρωνεία.
Ο Έβρος μάς δείχνει τον δρόμο: μια υδάτινη αγκαλιά όπου η ζωή επιμένει να δημιουργεί. Ας προστατεύσουμε αυτή την επίγεια ουτοπία, κρατώντας τον ορίζοντά της ανοιχτό για τα πουλιά, την ύπαρξή μας και τις ψυχές μας ελεύθερες.
Η παρουσία της UNESCO εδώ σήμερα δεν είναι απλώς τιμητική· είναι μια πράξη ευθύνης.
Μας υπενθυμίζει ότι η προστασία αυτού του μοναδικού τόπου δεν είναι μια ρομαντική ουτοπία, αλλά μια επιτακτική ανάγκη.
Να δουλέψουμε μαζί — μέσα από τον πολιτισμό, την επιστήμη και τη διεθνή συνεργασία — ώστε το Δέλτα του Έβρου να μην γίνει ποτέ μια χαμένη «Νεφελοκοκκυγία», για να παραμείνει η Θράκη ένας ζωντανός, πράσινος φάρος ελευθερίας και ειρήνης για όλο τον κόσμο.
Το Δέλτα του Έβρου δεν είναι απλώς ένα σύνορο χαρτογραφημένο, αλλά το σύνορο της σχέσης μας με τον ίδιο τον πλανήτη.
Αξιότιμοι προσκεκλημένοι, αγαπητοί σύνεδροι,
Η «Νεφελοκοκκυγία» του σήμερα δεν βρίσκεται στα σύννεφα· βρίσκεται εδώ, στη Θράκη, και χρειάζεται τη δική μας βούληση, τη δική μας συμμαχία για να παραμείνει ζωντανή. Και η συνάντηση να καταστεί η αφετηρία για μια νέα, ουσιαστική πολιτιστική, οικολογική πολιτική και διπλωματία.»
Αγγελική Γιαννακίδου
Πρόεδρος Ε.Μ.Θ. και
Πρόεδρος της επιτροπής για την Άυλη Κληρονομιά της ΕΕΕ UNESCO

Ο χαιρετισμός της Πρόεδρος του ΕΜΘ κα Αγγελική Γιαννακίδου
«Σεβασμιώτατε, Σοφολογιώτατε,
Αξιότιμη κυρία Μάιρα Μυρογιάννη, Γενική Γραμματέα του ΥΠΕΞ για τον Απόδημο Ελληνισμό και την πολιτιστική Διπλωματία,
Αξιότιμη Πρόδρε της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής της UNESCO κυρία Αικατερίνη Τζιτζικώστα,
Αξιότιμη κυρία Inga Nichanian, Επικεφαλής του Προγράμματος Πανεπιστημιακών Εδρών και Δικτύων UNESCO,
Αγαπητέ κύριε Δήμαρχε, εκπρόσωποι της πολιτικής και στρατιωτικής διοίκησης,
Αγαπητές φίλες, αγαπητοί φίλοι,
Θέλω να ευχαριστήσω από καρδιάς όλους για την προσπάθεια που καταβάλαμε για να είμαστε εδώ σήμερα ώστε να υπογραφεί αυτό το μνημόνιο συνεργασίας από τον Δήμαρχο Διδυμοτείχου Ρωμύλο Χατζηγιάννογλου και τον καθηγητή κύριο Δημήτρη Βέργαδο, επικεφαλής Έδρας UNESCO «Δημιουργικές Πόλεις σε Κίνηση, Αστική Βιώσιμη Κινητικότητα και Αξιοποίηση Πολιτιστικών Πόρων του ΠΑΠΕΙ.
Είναι συγκινητικό να βλέπει κανείς συνοδοιπόρους, όπως εσείς, στην πίστη ότι πατρίδα δεν είναι απλώς γεωγραφικά σύνορα αλλά οι μνήμες των ανθρώπων της και τα σημάδια που άφησαν στον τόπο.
Είναι οι γενιές που περπάτησαν στα ίδια χώματα, οι ιστορίες που ψιθυρίζουν τα μνημεία, και η ζωντανή κοινότητα που κρατά την ταυτότητα αυτού του τόπου αναμμένη στο σήμερα.
Όταν, λοιπόν, μιλάμε για το Διδυμότειχο, μιλάμε για μια ζωντανή πατρίδα που κουβαλά στις πλάτες της ένα τεράστιο ιστορικό και πολιτιστικό απόθεμα.
Γιαυτό κυρία Τζιτζικώστα η παρουσία της UNESCO, η δική σας προσωπικά, η παρουσία της Γενικής Γραμματέως του ΥΠΕΞ, κυρίας Μυρογιάννη και όλων των εκλεκτων καλεσμένων όπως και το μήνυμα του Υφυπουργού Εξωτερικών κυρίου Γιάννη Λοβέρδου στο Διδυμότειχο δεν είναι μια τυπική διεθνής αναγνώριση, αλλά μια βαθιά πράξη ευθύνης απέναντι στον τόπο και τους ανθρώπους του.
Η προστασία και η ενίσχυση της προβολής αυτού του ακριτικού προπύργιου δεν είναι μια ρομαντική ουτοπία, αλλά μια επιτακτική ανάγκη. Είναι το χρέος μας να διασώσουμε τη μνήμη για να δώσουμε μέλλον στην κοινότητα.
Για να το πετύχουμε αυτό, οφείλουμε να δουλέψουμε μαζί —μέσα από την εκπαίδευση, τον πολιτισμό, την επιστήμη και τη διεθνή συνεργασία— μετατρέποντας την κληρονομιά του σε προοπτική Διδυμοτείχου από ανάμνηση του παρελθόντος σε κινητήριο δύναμη του παρόντος και του μέλλοντος
Αγγελική Γιαννακίδου
Πρόεδρος της επιτροπής για την Άυλη Κληρονομιά της ΕΕΕ ΟΥΝΕΣΚΟ

Στιγμιοτύπα από το διήμερο δράσεων.